تبليغاتX
منابع طبیعی

منابع طبیعی

منابع طبیعی بستر حیات است، در حفظ آن بکوشیم

 

2-4-9- رخساره‌هاي ژئومرفولوژي بيابان در استان سيستان و بلوچستان

بر اساس بررسي نقشه‌هاي توپوگرافي، زمين‌شناسي و عكسهاي ماهواره‌اي اشكال ژئومرفولوژي زير كه معرف بيابان هستند در سطح استان بررسي و شناسايي شده‌اند.

2-4-9-1-  بدلند

این رخساره بيشتر در سازندهاي متشكل از سنگهاي سست رسي، سيلتي و مارني(سيلت‌سنگها، رس‌سنگها و مارن‌‌ها)به‌صورت مجموعه‌اي از شيارهاي باريك نزديك به هم و عميق ايجاد شده که غالباً فاقد پوشش گياهي هستند. در مناطق كوههاي غرب سيستان، شمال ايرانشهر، شرق و شمال نيكشهر و قصرقند، شمال سرباز و پيشين، جنوب و شرق جكيگور، نوار شرق چابهار_ بريس_ پسابندر و نوار شمال چابهار_ كهير_ زرآباد از مناطق اصلي گسترش بدلندهاي استان هستند. روند گسترش آن‌ها به سمت جنوب استان افزايش يافته و بيشترين توسعه آن‌ها در بخش جنوبي و نوار ساحلي استان است.

 


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  یکشنبه هفتم مهر 1387ساعت 10:46  توسط محمد خسروشاهي  | 

2-4-3-7-وسعت و گسترش عوارض بياباني از ديدگاه ژئومورفولژي در استان مركزي

بر اساس مطالعات صورت گرفته برروي نقشه هاي زمين شناسي، توپوگرافي و عكسهاي هوايي، رخساره هاي ژئومورفولوژي خاص بيابان از قبيل بدلند ، كوير و كفه هاي نمكي ، دشت سرها و دشتهاي سيلابي شناسايي شده اند كه  در نقشة 5 آورده شده است.براساس نقشه مذبور مساحت هريك از رخساره هاي فرسايشي اندازه گيري شده و درصد مساحت آن نسبت به كل مساحت استان اندازه گيري و محاسبه شده است. نهايتاً مجموع مساحت رخساره هاي فرسايشي مذبور كه معرف ميزان و درصد بيابانهاي استان نسبت به مساحت كل آن از ديدگاه ژئومورفولوژي است محاسبه شده كه نتايج آن در جدول شماره زیر آورده شده است .باتوجه به موارد ذكر شده يكي از مناطق بياباني استان كوير ميقان است كه به لحاظ وجود كفه نمكي و دشت رسي حاشيه آن  محل و منشأ فرسايش بادي و گرد و غبار محلي است. بخش شمالي استان يعني دشت زرند بويژه  دشت سرها و بخش خروجي آن و همينطور بخش شرقي ساوه در مجاورت استان قم كه منشأ تشكيل تپه هاي ماسه اي شمال استان قم است، جزء مناطق بياباني حائز اهميت استان مركزي مي باشند. در هر صورت محدوده مشاهده اي اشكال مزبور نهايتاً به عنوان محدودة‌ بيابان در نظر گرفته شده است كه در نقشه شماره 6 آورده  شده است.

درصد از كل استان

 

مساحت (km)

نوع رخساره

رديف

93/3

86/115767

بدلند و مارن

1

4/9

17/276432

دشت سر

2

48/0

95/14312

كوير

 

3

39/0

 

11/11447

دشت سيلابي

4

_

_

گنبدنمكي

5

21/14

09/417960

مجموع عوارض

 

  مساحت عوارض بياباني استان مركزي از ديدگاه ژئومورفولوژي

 

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه سوم مهر 1387ساعت 12:37  توسط محمد خسروشاهي  | 

 

2-4-3-4- دشت سر

در اين تحقيق براي تعيين محدوده دشت سرها ابتدا مرز بين كوه و دشت در نقشه توپوگرافي معين شده و مرز بين سازندهاي سنگي و كواترنر از روي نقشه زمين شناسي استخراج شده است. براساس انطباق دو مرز مزبور محدوده  دشت سرها تعيین شده است.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  شنبه سی ام شهریور 1387ساعت 9:25  توسط محمد خسروشاهي  | 

 

چهارمین همایش فصلی انجمن اعضای هیات علمی موسسه تحقیقات جنگلها و مراتع کشور با عنوان «چالش های صنعت سد سازی با تاکید بر اثرات متقابل آن بر منابع طبیعی کشور» در تاريخ 20/6/87 در محل سالن اجتماعات موسسه و با حضور جمع قابل توجهي از دانشجويان، مديران، پژوهشگران و كارشناسان علاقه‌مند به موضوع، نمايندگاني از تشكل‌هاي مردم‌نهاد و حضور چند خبرنگار از جرايد، برگزار شد. اولين سخنران مهندس احمد آل ياسين بود. كارشناس با سابقه منابع آب و ايراني علاقمندي كه براي حضور در اين جمع از فلوريداي آمريكا راهي ايران شده بود. عصاره سخنراني مهندس آل ياسين كه با مروري كوتاه به تاريخچه سدهاي دنيا و ايران آغاز شد اين بود كه؛ در زمينه احداث سد ما با متغيرهاي متضادي روبرو هستيم و بايد همه جوانب آن را در نظر بگيريم از جمله اين متغيرها مي توان به :

-  دسترسي آب براي همه،   جمعيت و روند افزايشي آن،    الگوي مصرف آب و غذا،    حفاظت از اراضي كشاورزي و جلوگيري از فرسايش خاك،  مسايل زيست محيطي،    انرژي ، توسعه و .... اشاره كرد كه پس از  بررسي همه جوانب مي توان سدسازي را بعنوان آخرين گزينه پيشنهاد كرد

دومين سخنران سركار خانم فاطمه ظفرنژاد بود كه ايشان نيز از كارشناسان باسابقه منابع آب كشور است. نامبرده در سخنراني خود با اشاره به سه ماده از قانون اساسي ايران در مورد منابع طبيعي و محيط زيست و ذكري از ماده و تبصره هاي دستور كار 21 به كاستي هاي موجود براي ارزيابي سدهاي موجود و راستي آزمايي آنها پرداخت و ضمن انتقاد شديد از سدسازي و  اشاره به نمونه هايي از سدهايي كه نبايد احداث مي شد، راه و روشهاي ديگري از جمله بالابردن راندمان آبياري را به جاي احداث سد پيشنهاد كردند. ايشان در هنگام سئوال و جواب حتي به سدهاي بزرگ احداثي از جمله كارون و كرخه به دليل تبخير زيادشان نيز اشاره كردند. به هر حال به نظر بنده هر دو سخنراني در نوع خود ارزشمند و بسيار خوب بود مخصوصا نظرات مهندس آل ياسين اين كارشناس كاركشته آب نشان از پختگي و تسلط بيشتر ايشان به شرايط اجتماعي ايران داشت اما در ارتباط با نقد و نظر خانم ظفر نژاد جا داشت كه از طرف مقابل يعني وزارت نيرو  كسي در اين جلسه حضور مي داشت شايد انتقاد برخي از حاضران را براي اطلاع رساني اين همايش بايد از همين منظر وارد دانست. انتقاد خانم ظفرنژاد در باره سدهاي البرز و تجن و برخي مناطق كه در سخنراني خود نام بردند پذيرفتني است اما نبايد به همه سدهاي ايران از همين زاويه نگاه كرد.

مسلما كاستي هايي در اين زمينه بوده و هست متاسفانه در سالهاي اخير مسايل زيست محيطي در ارتباط با احداث برخي از سدها نيز كم رنگ ديده شده است اما همانطور كه مهندس آل ياسين گفت در ارتباط با احداث سدها بايد تمام جنبه ها را در نظر گرفت و نمي توان به مردم گفت آب ننوش! يا اگر بنا براين بود كه چون حجم قابل توجهي از آب سدهاي احداثي بر روي كرخه و كارون تبخير مي شوند نبايد اين سدها ساخته مي شد بايد گفت اگر همين سدها نبودند اين آب به كجا سرازير مي شد. وضعيت سيلابهاي با دبي 4000 متر مكعب بر ثانيه اين رودخانه ها چه بلايي بر سر مردم اهواز و شوشتر و ساير شهرهاي مسير مي آورد. مسلما حرف خانم ظفر نژاد در مورد بالابردن راندمان آبياري حرف دل ما هم هست مگر تاكنون كم گفته شده است كه به جاي احداث برخي از سدها راندمان آبياري و يا راندمان توليد محصول به ازاي واحد آب را بالا ببريد اما چگونه؟ در اين مورد مخصوصا با وضعيت مديريتي حاكم بر كشور بايد راه حل عملي ارايه كرد . همانطور كه اكثر نخبگان اقتصادي و سياسي در راستاي تحولات اقتصادي اتفاق نظر دارند اما چگونگي اجراي آن را مهم مي دانند. بياد دارم سالها پيش در زمان نخست وزيري مير حسين موسوي طرح پوشش انهار مطرح بود مسلما انجام آن طرح، كمك زيادي به راندمان آبياري مي كرد اما مسايل و مشكلاتي كه در برحه هايي از زمان براي كشور بوجود آمد و هر آن بوجود مي آيد بسياري از كارها را تحت الشعاع قرار داده و مي دهد. مگر ما متخصصان آبخيزداري كم گفته ايم در حوضه آبخيز هر سدي اول بايد عمليات آبخيزداري انجام شود. اما حقيقتا بايد گفت با وضعيت اعتباري و نيروي انساني موجود بايد چند سال و حتي چند دهسال منتظر ماند تا عمليات آبخيزداري آن حوضه آبخيز تمام شود و يا با تمام كارهايي كه براي آبخوانداري انجام شده است تا بحال چند متر و يا چند سانتي متر توانسته ايم از افت سفره هاي آب بكاهيم. اشاره به اين موارد كه درد و رنج حاكم بر مديريت نايكپارچه آب و خاك كشور را نشان مي دهد براي اين است كه دست كم بدانیم در کجا زندگی می کنیم و شرایط اجتماعی و سیاسی ما چگونه است. نه آنقدر دست روی دست بگذاریم تا راندمان آبياري دو برابر شود و بر عکس نه آنقدر هم بی گدار به آب بزنیم که برای احداث یک سد آنهم در دل جنگل با بارندگی مکفی هزاران درخت را قطع و اکوسیستم آن ناحیه را بهم بریزیم چرا که یک مزیت مهم جنگل حفظ آب (و خاک) است اصلا جنگل خود نقش یک سد را بازی می کند آنچنانكه در آمريكا ارزش سالانه جنگل هاي دولتي از لحاظ ذخيره آب 300 ميليون دلار ولي از محل فروش چوب سالانه فقط 23 ميليون برآورد شده است از این روست که گفته می شود مکانیابی درست سد یک اصل مهم و اساسی در سد سازی است به هر حال اين نوشته ابدا تاييدي بر تخريبات اخير زيست محيطي و ميراث فرهنگي براي احداث سدها نمي باشد بلكه جهت يادآوري عزيزاني است كه گاهي اوقات در دام افراط و تقريط مسئله گرفتار می شوند و از نگاه كلي و همه جانبه به مسايل كشور انهم در زمانه حاضر غافل مي مانند. 

+ نوشته شده در  شنبه بیست و سوم شهریور 1387ساعت 12:23  توسط محمد خسروشاهي  | 

 

از تيتر اين نوشته تعجب نكنيد حقيقتا بايد از خدا بخواهيم همين قطعه نوار باريك حنگل را از گزند بليات انساني حفظ كند چون ظاهرا از دست قانون كاري ساخته نيست. امسال نيز چند روزي از ايام مرخصي سالانه را كه معمولا اواخر مرداد تا نيمه شهريور صورت مي گيرد در خطه سر سبز شمال كشور گذراندم منتها چون تا كنون از جاده كناره بسمت آستارا و اردبيل نرفته بودم، قصد سفر به اين ديار را كردم و آخرين ايستگاه ما سرعين اردبيل بود. دو سه روز ابتداي هفته را در كلاردشت گذراندم البته تعجب نكنيد كه ننوشتم مناطق سرسبز كلاردشت!! چون حقيقتا از مرزن آباد تا كلاردشت پوشش سبزي ديده نمي شود و بيشتر تپه ماهورها لخت و عريان شده اند و در مناطق بالادست و ارتفاعات اطراف شهر كلاردشت بجاي جنگلهاي سرسبز، ساختمانها و ويلاهاي احداثي يكي پس از ديگري خودنمايي مي كنند كاش قضيه به همين چشم اندازهاي اطراف شهر ختم شود كافي است نظري به پشت همين تپه ها بيندازيد تا ببينيد بيشتر دامنه ها و حتي نوك تپه ها نيز قطعه بندي و براي فروش آماده شده است و جنين مي نمايد كه افزايش قيمت زمين در چند سال اخير و در منطقه كلاردشت كار خود را كار كرده است. بهر حال يادتان باشد كه در پشت تپه ها هم خبري هست!. از شانس خوب يا بد ما هم در طول يكي دو روز اقامت، هوا باراني و آنقدر مه آلود شد كه چيزي ديده نمي شد. از كلاردشت كه بسمت اردبيل حركت كرديم يكي از همراهان ما كه سفرهاي بيشتري به اردبيل داشته بود آنچنان از گردنه حيران تعريف مي كرد كه بي تابانه مشتاق ديدن اين منطقه شده بودم نزديكي هاي غروب به اين منطقه رسيدم و هرچه از راه پر پيچ و خم اين گذر بالاتر مي رفتم بيشتر تاسف مي خوردم چون مي ديدم كه همان بلا به نوعي ديگر به سر اين منطقه آمده است آنچنانکه  امام جمعه اردبیل نیز طی نامه ای به رئیس جمهور در مورد ساخت و سازهای بی رویه ویلا و هتل و صدور مجوز برای کاربریهای مسکونی و کارخانه سنگ شکنی و امثال آن نسبت به تخریب این منطقه جنگلی هشدار داده است (روزنامه اطلاعات مورخ ۷/۶/۸۷).  این حرکت و حساسیت امام جمعه محترم اردبیل نسبت به منابع طبیعی و محیط زیست ستودنی است چرا که چنین حرفهایی به ندرت از تریبون نماز جمعه سایر ائمه جمعه شنیده می شود. وضعيت اسفبار تخريب جنگلها را (مخصوصا پشت تپه ها را !!) قبلا نيز در قسمتهاي شرقي اين باريكه جنگلي كه براي بررسي سيل استان گلستان رفته بودم نيز ديده ام. اما خانواده ها و مردمي كه چند روزي براي استراحت و تنفس و استفاده از زيبايي هاي خدادادي راهي اين ديار شده اند را نيز مي ديدم چه آنها كه در داخل جنگل اطراق كرده بودند و چه آنها كه در كنار دريا بودند. خنده و شادي و قهقهه كودكاني كه در سايه اين جنگلهاي سرسبز مشغول بازي بودند توجه هر كسي را به خود جلب مي كرد. يقينا سرازير شدن خيل عظيم جمعيت به اين منطقه از كشور نه فقط براي استفاده از دريا، كه براي وجود همين جنگلهاي سرسبز است. پس همين اندك جنگل باقيمانده را بيش از پيش قدر نهيم چرا كه گفته اند:

نگذاريد بميرد جنگل كه جهان خواهد مرد

 

+ نوشته شده در  شنبه شانزدهم شهریور 1387ساعت 12:51  توسط محمد خسروشاهي  | 

 

2-4-3-3- بسترهاي طغياني در مسير شبكه آبراهه ها

بستر طغياني به عرصه اي گفته مي شود كه طي سيلاب و طغيان رودخانه توسط آب پوشيده مي شود. به اين محدوده دشت سيلابي نيز اطلاق مي شود. اندازه ذرات تشكيل دهنده اين رسوبها در حد سيلت و رس بوده و از ذرات معلق در آب تشكيل شده اند. به علت ريز بودن رسوبات سرعت رسوبگذاري در اين دشتها اندك است. لايه بندي اين رسوبات عموماً  افقي بوده و گاهاً  لايه بندي مورب و لامينا سيونهاي ريپلي نيز در آنها ديده مي شود. در سطح رسوبات علائمي مثل تركهاي گلي و آثار باران ديده مي شود. سطح آنها را عموماً كشاورزان جهت كشت درختان ميوه مورد استفاده قرار مي دهند.  اين شكل ژئومورفولوژي در حواشي تعدادي از رودخانه هاي استان مشهود است كه ذيلاً ويژگيهاي آن تشريح مي شود.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  سه شنبه دوازدهم شهریور 1387ساعت 12:5  توسط محمد خسروشاهي  | 

 جنگل کاری عبارت است از کاشت درختان جنگلی بر روی زمینی که قبلاً کاشته نشده یا فاقد درختان جنگلی است.

 پسماند کشاورزی عبارت است از مواد زائدی که از کشت و زرع یا فعل و انفعالات دامی به جای  می ماند از قبیل کود حیوانی و  مواد بجا مانده از درو.

آلودگی هوا  عبارت است از ترکیب شدن جو با آلاینده هایی نظیر گازهایی که از کارخانه های  تولیدی، ساختمانی، نیروگاه ها و وسائط نقلیه انتشار می یابد و برای سلامتی انسان و بهداشت محیط زیست زیان آور است.

معیارهای کیفیت هوا عبارت است از حدود قانونی که توسط دولت ایالات متحده برای تعیین حداکثر میزان قابل قبول آلودگی ها یا آلاینده ها در جو مشخص شده است.

 شورای قطب شمال عبارت است از شورایی که در سال 1996 در اوتاوا تشکیل شد و آن هیئتی بلند پایه است که برای حفاظت از محیط زیست قطب شمال و برای بهبود رفاه اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی مردم قسمت شمالی ایجاد شده است. اعضای این شورا را کشور های کانادا، دانمارک، فنلاند، ایسلند، نروژ، فدراسیون روسیه، سوئد و ایالات متحده تشکیل می دهند.

جو(آتمسفر) عبارت است از کلیه لایه های گازهایی که کرۀ زمین را احاطه کرده اند و آن را در مقابل تشعشعات خور شیدی محافظت می کنند و کمک می کنند تا شرایط حفظ  حیات به وجود آید. نیتروژن، اکسیژن، دی اکسید کربن و بخار آب از جمله گازهایی هستند که در جو وجود دارد.

برنامه راهبردی بالی برای پشتیبانی فن آوری و ایجاد ظرفیت (The Bali Strategic Plan for Technology Support and Capacity Building)، که در چهارم دسامبر 2004 در بالی اندونزی با این هدف به تصویب رسید که از فن آوری مربوط به محیط زیست حمایت کرده و برای مدیریت مؤثر زیست محیطی در کشورهای در حال توسعه و کشورهایی که اقتصادشان در مرحله انتقالی است ایجاد ظرفیت کند.

فرمان قانونی برلین (The Berlin Mandate) عبارت است از "تصمیم طرف های ذی نفع" که در اوّلین نشست کنفرانس طرف های ذینفع کنوانسیون سازمان ملل متحد درباره تغییرات اقلیم (COP-1) گرفته شد تا روشی را قبل از سال  2000برای تقویت تعهدات کشورهای صنعتی برای کاهش انتشار گازهای گلخانه ای از طریق تدوین یک پروتکل و یا هر وسیله قانونی دیگراتخاذ کند.

زیست تجزیه پذیر به توانایی تجزیه یک ماده در طول زمان  و در اثر مجاورت با خورشید، باد، آب و موجودات زنده میکروسکوبی اطلاق می شود. بسیاری از محصولاتی که از گیاهان و حیوانات به دست می آید -- مانند کاغذ، پارچه و غذا -- تجزیه های زیستی هستند.

تنوع زیستی به تنوع موجودات زنده از تک سلولی ها تا اشکال پیچده تر حیات، در بوم سامانه هایی که در آن به صورت طبیعی زندگی می کنند اطلاق می شود.

سوخت بیولوژیکی عبارت است از هر گونه سوخت مایع، جامد یا گاز که تمام یا بخشی از آن از پالایش مواد بیولوژیکی پایدار، معمولا گیاهان، به دست می آید. پاره ای از سوخت های بیولوژیکی مانند اتانول، از پالایش گیاهانی که به مصرف غذایی می رسند مانند ذرت، به دست می آیند اما فن آوری هایی در شرف تکوین است تا از گیاهان غیر خوراکی و همچنین باقیمانده گیاهانی که به مصرف غذایی می رسند استفاده شود.

زیست انباشت (Biomass) عبارت است از مواد آلی موجود در گیاهان و حیوانات که می توان از آنها در تهیه سوخت بیولوژیکی استفاده کرد.

زیست درمانی عبارت است ازاستفاده از موجودات زنده مانند باکتری ها برای زدودن مواد آلاینده در آب و زمین.

بیوسفر (زیست کره) که تمام مناطق کره زمین -- زمین، هوا و آب – را که مایۀ زندگی است، در بر می گیرد.

بیوتا (زیاگان /Biota) به تمامی گیاهان و حیوانات زنده ای که در ناحیه ای مشخص زندگی می کنند، اطلاق می شود.

ضبط کربن (Carbon sequestration)عبارت است از روشی که انتشارات گازهای گلخانه ای را کاهش می دهد و این کار از طریق جذب دی اکسید کربن در جایی که این گاز تولید می شود و انباشت آن در زیر زمین برای دهها سال و یا حتی قرن ها  انجام می شود.

کلروفلوئوروکربن ها (CFCs) گروهی از مواد شیمیایی هستند -- که زمانی استفاده از آن ها به عنوان ماده سردکننده، ماده اطفای حریق و ماده مولد فشار در افشانه ها راجج بود -- و سبب  سوراخ شدن لایه حفاظتی ازن در جو فوقانی کره زمین شد. به دنبال توافق نامه ای که در سال 1987 به امضاء رسید و به عنوان "پروتکل مونترال" معروف است، استفاده از بسیاری از سی اف سی ها منع شده است.

لامپ های فلورسنت کم مصرف (CFLs)  لامپ هایی هستند که از انرژی به مراتب کم تری استفاده می کنند و 10 برابر بیش تر از لامپ های رشته ای معمول عمر می کنند.

کنوانسیون سایتس (CITES) (کنوانسیون تجارت بین الملی گونه های در معرض خطر جانوران و گیاهان وحشی) عبارت است از توافق نامه ای بین الملی که در سال 1973 به تصویب رسید و بر اساس آن تجارت حیوانات و گیاهان وحشی و هر محصولی که از آنان به دست می آید، محدود می شود تا تضمین شود که یک چنین تجارتی بقای این موجودات را به خطر نمی اندازد.  

 جنگل زدایی (Clear cutting) عبارت است از قطع درختان مناطق وسیع جنگلی برای مقاصد کشاورزی و یا عمرانی؛ عملی که سبب از میان رفتن زیستگاه ها می شود، گیاهان و جانوران را از میان می برد و منجر به فرسایش زمین، جاری شدن سیل و ته نشینی جویبار ها و دریاچه ها می شود.

تغییر اقلیمی که "گرمایش جهان" نیز نامیده می شود، عبارت است از تغییرات تدریجی و بلند مدت در نقشه های مربوط به آب و هوا در مقیاس کل کره زمین. دانشمندان معتقدند که فعالیت های انسان تغییرات آب و ها را تحت تأثیر قرار می دهد و سبب شتاب دادن به سرعت این تغییرات می شود.

 حفاظت از منابع طبیعی عبارت است از حفظ و تجدید منابع طبیعی از طریق مدیریت صحیح این منابع برای استفاده نسل های آینده.

 بوم شناسی عبارت است از مطالعه زیست بوم ها برای بررسی چگونگی ارتباط میان موجودات زنده و ارتباط  آن ها با محیط اطراف.

زیست بوم ها به کنش متقابل میان گیاهان و حیوانات با یکدیگر و با محیط فیزیکی که در آن قرار گرفته اند، اطلاق می شود. زیست بوم ها می تواند به همان کوچکی موجودات زنده ای که زیر تخته سنگ ها زندگی می کنند باشد و یا مناطق جغرافیایی بزرگ تری را در بر گیرد.

معیارهای انتشار عبارت است از حدود قانونی که دولت ایالات متحده آمریکا برای آلاینده هایی که منابعی نظیر خودرو ها یا کارخانه های صنعتی در فضا تولید می کنند تعیین کرده است.

 گونه های در معرض خطر عبارت است از انواع حیوانات و گیاهانی که در معرض خطر انقراض قرار دارند.

 قانون گونه های در معرض خطر (Endangered Species Act) عبارت است از قانون فدرال ایالات متحده آمریکا که در سال 1973 به تصویب رسید و از گونه های در معرض خطر (که احتمال داده می شود نسل آن ها در آینده ای قابل پیش بی?ی منقرض شود) و گونه های تهدید شده (که احتمال داده می شود نسل آن ها در آینده ای قابل پش بینی در معرض خطر قرار گیرد) هم از طریق حفاظت از زیستگاه ها و هم خود این گیاهان و حیوانات محافظت می کند.

 فرسایش عبارت است از افت خاک و سایش تخته سنگ ها به ویژه در اثر باد و آب. فعالیت های کشاورزی، تسطیح زمین برای ساخت واحد های مسکونی و تجاری، و جاده سازی می تواند روند فرسایش را تسریع بخشد.

 سوخت های فسیلی که زغال، نفت و گاز طبیعی را شامل می شود، منابع تجدید نابذیری از انرژی هستند که از هیدروکربور هایی که در اثر فسیل شدن باقیمانده گیاهان و حیوانات در اثر فشار های وارده و فعل و انفعالات کره زمین در طول میلیون ها سال تشکیل شده است به دست می آیند.

 انرژی حرارتی زمین (Geothermal energy) عبارت است از انرژی که از حرارت طبیعی و منابع آبی درون زمین مانند آتشفشان ها و چشمه های آب گرم به وجود می آید.

 گرمایش جهان، واژه ای است که اغلب به طور مترادف با عبارت تغییر آب و هوا استفاده می شود (رجوع شود به مطلب بالا) و به تغییرات تدریجی در نقشه های هوای جهان که توسط پژوهشگران رصد می شود، اطلاق می گردد و گویای این واقعیت است که میانگین درجه حرارت کره زمین در حال افزایش است.

 تأثیر گازهای گلخانه ای چگونگی افزایش درجه حرارت کره زمین را تشریح می کند که این افزایش به دلیل انباشت گازهای معینی در جو از قبیل بخار آب، دی اکسید کربن، اکسید نیتروژن و متان که سبب جذب انرژی خورشیدی می شود و از جدا شدن حرارت آن به داخل فضا جلوگیری می کند، ایجاد می شود.

گازهای گلخانه ای، شامل بخار آب، دی اکسید کربن، اکسید نیتروژن، ازن و متان است که در اثر برخی از فعالیت های انسان در مقادیر زیاد رها می شود و بسیاری بر این عقیده اند که به روند گرمایش جهان کمک می کند.

 غلظت گازهای گلخانه ای که مقیاسی است برای اندازه گیری گازهایی که از هر پوند محصول تولید شده منتشر می شود.

 آب های زمینی عبارت است از منابع موجود آب آشامیدنی که در زیر سطح کره زمین پیدا شده و از طریق حفاری یا لوله کشی چشمه های زیر زمینی در دسترس قرار گرفته است. آفت کش ها، فاضلاب ها، پسماند های صنعتی و جاری شدن ضایعات کشاورزی می تواند سبب آلودگی آب های زمینی شود.

 هیدروکربور عبارت است از یک ترکیب شیمیایی آلی متشکل از هیدروژن و اتم های کربن.پیمان کیوتو اصلاحیه ای الحاقی به کنوانسیون ساختاری سازمان ملل در باره تغییرات اقلیمی (UNFCCC) است. کشورهایی که این پیمان را امضا کردند مسئولیت کاهش انتشار دی اکسید کربن و پنج نوع گاز گلخانه ای دیگر را به عهده گرفتند و تعهد کردند در صورت نگهداری میزان کنونی این گازها و یا افزایش انتشار آن ها که به گرمایش جهانی ارتباط داده شده است، مسئله را جبران کنند.

 اصلاحیه های 1981 برای قانون لیسی (The Lacey Act Amendments of 1981) که یکی از قوانین ایالات متحده است که واردات، صادرات، حمل و نقل، خرید و فروش ماهی، نگهداری و یا مالکیت حیوانات و گیاهان وحشی را که مخالف با قوانین فدرال، ایالتی و یا قبیله ای است منع کرده است. تجارت میان ایالت ها یا تجارت خارجی ماهی و حیوانات و گیاهان وحشی که نگهداری و مالکیت آن ها بر خلاف قوانین دیگر ملل است نیز عملی خلاف قانون است.

پیمان مونترال در مورد موادی که سبب تخریب لایه ازن می شود (The Montreal Protocol on Substances that Deplete the Ozone Layer)، پیمانی بین الملی است که ایالات متحده نیز یکی از اعضای آن است و در سال 1987 خواستار توقف تدریجی تولید و مصرف ترکیباتی شد که سبب تخریب لایه ازن در فضا می شود -- این ترکیبات عبارتند از کلروفلوئوروکربن ها (CFCs)، هالون ها، تتراکلرید کربن و متیل کلروفرم. این برنامه در سال 2000 در مورد اکثر مواد فهرست شده انجام شد و در سال 2004 در مورد متیل کلروفرم بمورد اجرا گذاشته شد.

 لایۀ ازن ترکیبی شیمیایی است که از سه اتم اکسیژن تشکیل شده است. در سطح زمین، ازن آلاینده ای است که موجب تحریک دستگاه تنفسی می شود. در استراتوسفر، ازن لایه ای حفاظتی است که کره زمین را در برابر اشعه زیانبار ماوراء بنفش محافظت می کند.آفت کش ماده ای است که  در کارخانه تولید می شود و یا به طور طبیعی وجود دارد و از آن برای از بین بردن و یا راندن موجودات زنده ای که به محصولات صدمه می زنند و یا سبب انتشار بیماری می شوند در فضای باز، برای حفاظت از محصولات، در تأسیسات ذخیره سازی و در منازل بکار برده می شود. بعضی از آفت کش ها می توانند برای گونه های غیر حشره ای سمی باشند و در خاک و آب دوام بیاورند.

آلودگی عبارت است از آغشته شدن هوا، زمین و آب به موادی که تشکیل دهنده زیست بوم هستند؛ سلامت انسان، حیوان و یا گیاه را به خطر می اندازند و یا به طور نامطلوب استفاده از منابع طبیعی را تحت تأثیر قرار می دهند. جنگل های بارانی عبارتند از جنگل های مناطق استوایی و نیمه استوایی که با برگ های انبوه پوشیده شده و به طور متوسط به حدود 2000 میلیمتر باران در سال نیازمند اند. جنگل های مناطق حاره مقادیر قابل توجهی از دی اکسید کربن را به خود جذب می کنند و در صد بالایی از نمونه های گیاهی و حیوانی جهان را در خود جای می دهند.

 بازیافت (Recycling) عبارت است ازجمع آوری مواد زایدی که قابل استفاده مجدد هستند و عمل آوری دوباره آن ها برای تولید محصولی جدید. شیشه، فلزات، کاغذ و پلاستیک مانند مصالح ساختمانی که سالم از کار بیرون آورده شده باشند، قابل بازیافت اند.

انرژی تجدید پذیر (Renewable energy) به منابعی از سوخت و نیرو که پایدار هستند، اطلاق می شود مانند حرارت زمین، زیست انباشت، باد و خورشید.مه دود (Smog) عبارت است از ابری از آلاینده های هوا -- گرد و غبار، دود گازهایی که کارخانجات و اگزوز وسایل نقلیه تولید می کنند -- و معمولاً بر روی مناطق شهری متمرکز است. مه دود می تواند سبب بروز یا تسریع ناراحتی های دستگاه تنفسی شود. اجزاء شیمیایی تشکیل دهنده مه دود عبارتند از ازن، دی اکسید سولفور، دی اکسید نیتروژن و منو اکسید کربن.

 آب های سطحی به محیط های بازی که آب در آن جریان دارد، اطلاق می شود مانند رودخانه ها، دریاچه ها، دریاچه های پشت سد ، تالاب ها، جویبار ها، دریا ها، مصب رودخانه ها، زمین های باتلاقی، چشمه ها و چاه ها.کشاورزی پایدار به روش های از کشت و زرع اطلاق می شود که از محیط زیست با حداقل آسیب رسانی به خاک، منابع آبی، زیستگاه گونه ها و سایر منابع طبیعی محافظت می کنند. کشت و زرع بدون شخم زنی، کشت تناوبی و جلوگیری از جاری شدن و یا نشت کود ها و آفت کش ها نمونه هایی از این نوع کشاورزی است.

 زمین های باتلاقی به زمین هایی اطلاق می شود که از آب انباشته شده است و یا اغلب سیلاب در آن جاری است نظیر باتلاق ها، مرداب ها، دلتا ها و مناطق ساحلی که از گیاهان و جانورانی که به ویژه با محیط های داخل آب خو گرفته اند محافظت می کنند. باتلاق ها همچنین آب را پالایش کرده و باران اضافی را جذب می کنند.

 پناهگاه حیات وحش (Wildlife refuge) عبارت است از منطقه ای از خشکی یا ساحل دریا که به صورت قانونی برای محافظت از حیوانات و گیاهان وحشی در نظر گرفته شده است.

 منبع انگلیسی همین متن را نیز در اینجا ببینید

+ نوشته شده در  شنبه نهم شهریور 1387ساعت 14:17  توسط محمد خسروشاهي  | 

 2-4-3-2- كوير -  زمينهاي نمكدار

كوير و زمينهاي نمكي به چاله هاي بسته شور گفته مي شود كه يكي از عوارض خاص بيابان است و به عبارت ديگر جزو بيابانهاي مطلق به شمار مي روند. در استان مركزي نمونه بارزي از چاله هاي مزبور به صورت مشخص در شمال شهر اراك وجود دارد كه كوير ميقان نام گرفته است.

كل حوضه كوير ميغان بالغ بر 3/545 كيلومتر مربع وسعت داردكه حوضة آبگير آن 4/ 118 تا 130 كيلومتر مربع مساحت دارد كه در مواقع سيلابي متغير است. كوير ميغان از طرف شمال به روستاهاي ده نمك،  داودآباد، ويسمه و از غرب به روستاهاي ميقان، راهزان و طرمزد و جادة اراك – فرمهين و از جنوب به روستاهاي امامزاده مرضيه خاتون و راه آهن تهران و همچنين جادة اراك – تهران و از شرق به روستاي سهل آباد محدود است .

اين كوير همانند ساير كويرها ، عارضة مناطق خشك است كه به واسطة وضعيت خاص ژئومورفولوژيكي منطقه بوجود آمده است، به طوريكه اين منطقه در پست ترين منطقه حوضه آبخيز داخلي با ارتفاع 1653 متر از سطح دريا قرار گرفته است و آبهاي حوضه آبخيز را در خود جمع مي كند كه از شش رودخانه منطقه به كوير وارد مي شوند.

كوير ميقان داراي 3 بخش است:

1-بخش مركزي با مساحتي بالغ بر 12000 هكتار محل تجمع آب  آبريزهاي اطراف است و در زمستان معمولاً پر آب مي شود. در فصول خشك اين آب تبخير شده  و كوير حالت باتلاقي پيدا مي كند. منطقه مذكور فاقد پوشش گياهي است .

2-بخش حاشيه اي به صورت نواري اطراف درياچه را در بر مي گيرد كه به علت بالا  بودن درصد نمك و آب، پوشش گياهي آن اغلب از  از گونه هاي مقاوم به شوري مانند Salicornia  europea  و strobilaceum  Halocnemum تشكيل شده است.

3-دشت رسوبي كه به علت پايين تر بودن درصد نمك و آب سطجي پوشش گياهي آن از تنوع بيشتري برخوردار مي باشد و گياهان كم زي در اين منطقه از نظر تنوع كم ولي بطور وسيع ديده  مي شوند.

بارندگي منطقه حدود 330 ميلي متر و ميزان تبخير معادل 4 برابر ميزان بارندگي است .

منطقه مورد مطالعه از نظر زمين شناسي در ناحيه ايران مركزي واقع شده و قديمي ترين تشكيلات منطقه مربوط به ترياس و جديد ترين آن آبرفتهاي كواترنر است.

درياچه فصلي كوير ميقان مشهورترين پديده ژئومورفولوژيكي موجود در استان بوده كه مربوط به دوره كواترنر است. 94% سطح درياچه را نمك و 6%  آن را نواحي باتلاقي منقطع و كوچك مي پوشاند.

 

+ نوشته شده در  شنبه نهم شهریور 1387ساعت 13:48  توسط محمد خسروشاهي  | 

كوير ميقان اراك 

2-4-3- اشكال ژئومورفولوژي بيابان در استان مركزي

2-4-3-1-  بدلند:

اين رخساره فرسايشي بيابان نزديك به 115767 كيلومترمربع یا بعبارتی 93/3 درصد از مساحت كل استان را تشكيل مي دهد. گسترش جغرافيايي اين رخساره در شمال استان و بخش كوچكي در جنوب استان است كه در ذيل به تفكيك موقعيت جغرافيايي و دلايل تشكيل آن پرداخته شده است:


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  چهارشنبه ششم شهریور 1387ساعت 15:1  توسط محمد خسروشاهي  | 

  2-4-1-5-تپه‌هاي ماسه بادي- نبكاها

اشكال تپه‌هاي ماسه‌اي و نبكاها را مي‌توان در مشرق و جنوب استان تهران مشاهده نمود. اين رخساره ژئومرفولوژی نزديك به 2/8 كيلومتر مربع ( 043/0 درصد سطح استان) از مساحت استان را پوشش مي‌دهد. رخساره ژئومرفولوژی ياد شده را مي‌توان در حد فاصل بين روستاهاي حاجي‌آباد و امامزاده عبدا…مشاهده كرد.


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  شنبه بیست و ششم مرداد 1387ساعت 9:51  توسط محمد خسروشاهي  |